Εάν η τελευταία εικοσαετία του απελθόντος αιώνα χαρακτηρίστηκε από την απόλυτη επικράτηση της υπερηχογραφίας, τόσο της διακοιλιακής όσο και της διακολπικής, σε δύο διαστάσεις ως βασικό διαγνωστικό βοήθημα, είναι βέβαιο ότι τα χρόνια που ακολουθούν ανήκουν αναμφίβολα στην τρισδιάστατη (3-dimensional) απεικόνιση. Σαν ιδέα – τεχνική, η 3D απεικόνιση ήταν γνωστή από το 1980.
Όμως, μόλις το 1989 άρχισε να υλοποιεί την ασύλληπτη, μέχρι χθες, ιδέα της τρισδιάστατης (3D) απεικόνισης. Έκτοτε, η τεχνογνωσία που αναπτύχθηκε οδήγησε σε σύντομο σχετικά χρονικό διάστημα σε μια θεαματική βελτίωση τόσο της τεχνολογίας των μηχανημάτων των υπερήχων όσο και στην ανάπτυξη νέων τεχνικών απεικόνισης. Σαν συνέπεια της τεχνολογικής αυτής διαδικασίας θεωρείται αυτονόητο ότι κάθε υπερηχογραφική διαγνωστική προσέγγιση στο μέλλον θα γίνεται με 3D/4D απεικόνιση, τόσο στη Γυναικολογία και στη Μαιευτική όσο και σε άλλες ειδικότητες.
Πέρασαν περισσότερα από εκατό χρόνια από την εποχή που παρατηρήθηκε για πρώτη φορά ότι οι κακοήθεις όγκοι εμφάνιζαν αυξημένη αγγείωση σε σχέση με τους παρακείμενους ιστούς, κατάσταση που χαρακτηρίζεται ως αγγειογένεση. Η εκτίμηση με 3D power Doppler του δικτύου της νεοαγγείωσης τυχόν απεικονιζόμενου παθολογικού ιστού, τόσο στα εξαρτήματα (ωοθήκες και σάλπιγγες) όσο και στο σώμα της μήτρας, αποτελεί μία νέα σημαντική διαγνωστική πληροφορία, που, συνεκτιμώμενη με τη μέτρηση της αιματικής ροής στον εξεταζόμενο ιστό με παλμικό Doppler, αποτελεί μια νέα, πραγματικά χρήσιμη πληροφορία στη διαγνωστική μας φαρέτρα.
Η τρισδιάστατη (3D) υπερηχογραφία στη γυναικολογία
Συμβολή της τρισδιάστατης υπερηχογραφίας στην εκτίμηση παθολογικών ευρημάτων της μήτρας
Η δύο διαστάσεων (2D) υπερηχογραφική εξέταση της μήτρας περιλαμβάνει την απεικόνιση της επιμήκους και της εγκάρσιας διαμέτρου της, με αποτέλεσμα την ελλιπή απεικόνιση αυτής καθώς και των υποκείμενων βλαβών της.
Η δυνατότητα της υπερηχογραφικής εξέτασης της μήτρας κατά την τρίτη διάσταση, που προσφέρει η 3D απεικόνισή της, παρέχει πραγματικά μια ολοκληρωμένη εικόνα αυτής και της πιθανής υπάρχουσας παθολογίας της.
Γενικότερα η 3D υπερηχογραφική εξέταση της μήτρας παρέχει σαφώς καλύτερη απεικόνιση αυτής και των πιθανών υποκείμενων βλαβών, ακριβέστερη εκτίμηση του όγκου, δυνατότητα επεξεργασίας της απεικόνισης ακόμη και μετά το πέρας της εξέτασης στο γραφείο του εξεταστή, την πληρέστερη αποθήκευση των δεδομένων της εξέτασης, καθώς και την εκτίμηση πιθανής διήθησης επί νεοπλασίας. Έτσι, η ακρίβεια στον εντοπισμό και τη διερεύνηση της πιθανής βλάβης συνεισφέρει σημαντικά στην αποτελεσματικότητα μιας πιθανής χειρουργικής αντιμετώπισης.
Ένας έμπειρος υπερηχογραφιστής, εκμεταλλευόμενος τις πραγματικά σημαντικές δυνατότητες που του παρέχει η 3D απεικόνιση της μήτρας, μπορεί με μεγάλη αξιοπιστία να δώσει σαφείς διαγνωστικές πληροφορίες σχετικά με την υφή αυτής, την ύπαρξη ινομυωμάτων, την ακριβή τοπογραφική κατανομή τους στο μυομήτριο και τη σχέση τους με την ενδομητρική κοιλότητα, την παρουσία αδενομύωσης, την ακεραιότητα ή μη της ενδομητρικής κοιλότητας, τις συγγενείς ανωμαλίες αυτής (δίκερως, διαφραγματοφόρος, δίδελφυς κ.λπ.), την παρουσία ενδομητρικών πολυπόδων, συμφύσεων, υπερπλασίας του ενδομητρίου, καρκίνου του ενδομητρίου κ.λπ.
Με την 3D υστερο-υπερηχογραφία (έγχυση φυσιολογικού ορού στην κοιλότητα της μήτρας πριν το διακολπικό υπερηχογράφημα) έχουμε επίσης τη δυνατότητα ακριβούς εντόπισης ενδομητρικών ευρημάτων, όπως ενδομητρικών πολυπόδων.
Με τη χρήση του 3D power Doppler μπορούμε να εντοπίσουμε σχετικά εύκολα το τροφοφόρο αγγείο ενδομητρικού πολύποδα και να προσεγγίσουμε και να διερευνήσουμε τα μυστικά της αγγειογένεσης των όγκων της μήτρας.
Συμβολή της τρισδιάστατης υπερηχογραφίας στη διάγνωση παθήσεων των ωοθηκών και των σαλπίγγων
Η 3D υπερηχογραφία μάς επιτρέπει την ταυτόχρονη εκτίμηση και στις τρεις διαστάσεις των ωοθηκών και των σαλπίγγων. Με την καινούρια αυτή τεχνική μπορούμε να διερευνήσουμε λεπτομερέστερα την ύπαρξη απλών κύστεων της ωοθήκης, κύστεων ενδομητρίωσης, δερμοειδών κύστεων κ.ά., καθώς και κακοήθειας.
Επιπλέον, η χρήση του 3D power Doppler επιτρέπει την εκτίμηση της αγγειογένεσης του όγκου, με αποτέλεσμα την ακριβέστερη, κατά το δυνατόν, διάκριση του καλοήθους από τον κακοήθη. Σημαντική είναι επίσης η συμβολή της 3D/4D υπερηχογραφίας στη διερεύνηση της παθολογίας των σαλπίγγων, με ιδιαίτερη αξία σε περιπτώσεις υδρο-πυοσάλπιγγας και έκτοπης κύησης.
Τόσο επί υδροσάλπιγγας όσο και στην περίπτωση σαλπιγγο-ωοθηκικού αποστήματος, το τρισδιάστατο διακολπικό υπερηχογράφημα παρέχει υψηλή αξιοπιστία και ακρίβεια στη διάκριση των διαφόρων ανατομικών δομών, καθώς και στη σχέση τους με τα παρακείμενα όργανα.
Σε περιπτώσεις έκτοπης κύησης, η συμβολή της 3D υπερηχογραφίας έγκειται στην εκτίμηση της νεοαγγείωσης με 3D power Doppler και κατά συνέπεια στον εντοπισμό του έκτοπου σάκου.
Όσον αφορά στη συμβολή της 3D διακολπικής υπερηχογραφίας στη διερεύνηση καλοήθων ή κακοήθων όγκων των σαλπίγγων, ισχύουν, σε γενικές γραμμές, τα ανωτέρω πλεονεκτήματα αυτής, που απορρέουν από τη δυνατότητα απεικόνισης σε τρεις περιστρεφόμενους άξονες και από τη χρήση του 3D power Doppler.
Με τη συνεχή έρευνα και τη βελτίωση των δυνατοτήτων των σύγχρονων συσκευών υπερήχων, ευελπιστούμε πως σύντομα οι διαγνωστικές μας δυνατότητες θα αναβαθμιστούν δραστικά και θα μπορούμε να συνεισφέρουμε αποτελεσματικότερα στην προσπάθεια της άμεσης και συνάμα ανώδυνης προσέγγισης της παθολογίας του έσω γεννητικού συστήματος της γυναίκας.
Πρώτη δημοσίευση: iator.gr